Το δίπολο Ισλάμ-Κοσμικότητα δεν αρκεί στην κατανόηση των γεγονότων στην Τουρκία. Δημήτρης Δημητρίου/

Η επικρατούσα προσέγγιση και οι μέχρι σήμερα αναλύσεις στην Κύπρο, αδυνατούν κατά την άποψη μου να ερμηνεύσουν τις σημερινές εξελίξεις στην Τουρκία. Δεν είναι όμως σημερινό φαινόμενο. Συνήθως εξελίξεις στην Τουρκία γίνονται αντιληπτές (αν αυτές γίνουν αντιληπτές) με καθυστέρηση χρόνων. Η ανάλυση μας για την άνοδο του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (Κ.Δ.Α.) το 2002 και η σειρά των γεγονότων που οδήγησαν στο 2004 έχουν συζητηθεί πολύ. Αποτέλεσμα ήταν η ανακάλυψη του διπόλου ισλάμ-κοσμικότητας, όταν πια όμως το Κ.Δ.Α. είχε ήδη αρχίσει εμφανώς να κερδίζει έδαφος και να μετασχηματίζει την Τουρκία στα μέτρα του, αντικαθιστώντας το παλιό κατεστημένο με ένα δικό του. Μέχρι τότε, ακόμα και όταν η μάχη δινόταν με σφοδρότητα, πιστεύαμε οτι η ηγεμονία του κεμαλισμού και των πυλώνων του (στρατός, δικαστική εξουσία, γραφειοκρατία, ΜΜΕ, κοσμική επιχειρηματική ελίτ) ήταν τόσο παγιωμένη και τόσο παντοδύναμη που ζούσαμε περίπου με την ιδέα ότι τίποτα δεν άλλαζε.

Σήμερα, με αφορμή τα γεγονότα της Πλατείας Ταξίμ συνειδητοποιεί κανείς από τις αναλύσεις που ακούει ότι και πάλι η επικρατούσα θεώρηση περιορίζεται σε ελλειπή, αν όχι ξεπερασμένα ερμηνευτικά σχήματα, ερμηνεύοντας τις διαδηλώσεις, την ένταση, το αίτημα της Πλατεία Ταξίμ, την κρατική βία μέσα από τη διαμάχη ισλάμ-κοσμικότητας.

Όσο και αν αυτό κάνει τα πράγματα πιο σύνθετα, όσο και αν αυτό δεν βολεύει, δεν είναι δυνατή η πλήρης κατανόηση του τι συμβαίνει όσο από την ανάλυση απουσιάζει το βασικό στοιχείο της νεοφιλελεύθερης πορείας της τουρκικής οικονομίας και κοινωνίας την τελευταία δεκαετία. Ασφαλώς και είναι εμφανής η στροφή προς τη συντήρηση και το Ισλάμ. Αυτή όμως δεν μπορεί να απομονωθεί από την ξέφρενη νεοφιλελεύθερη πορεία των τελευταίων χρόνων ούτε χάριν απλοποίησης του ερμηνευτικού σχήματος ούτε για να επιβεβαιωθούν αυτοεκπληρούμενες αναλύσεις. Πρόκειται για ένα ισλαμικής κοπής νεοφιλελεύθερο μετασχηματισμό που εργαλειοποιεί την θρησκεία στην υπηρεσία του κεφαλαίου, και είχε ως στόχο να εντάξει τις ισλαμικές μάζες της Ανατολίας και βεβαίως το ανερχόμενο (τότε) ισλαμικό κεφάλαιο στο εθνικό και παγκόσμιο καπιταλιστικό σύστημα, προσφέροντας την ίδια στιγμή το μοντέλο, τον τρόπο για την ένταξη άλλων ισλαμικών κοινωνιών κατά το επιτυχημένο παράδειγμα της Τουρκίας. Ισλαμιστές καλβινιστές τους είπαν. Ένας φίλος έγραψε «αλλό λλίον εννα μας πουν ότι ο Μωάμεθ εφηύρε τον καπιταλισμό». Δεν το είπαν έτσι αλλά η προβολή του Μωάμεθ ως εμπόρου και επομένως η νομιμοποίηση μέσω της θρησκείας της συσσώρευσης χρήματος και κέρδους έχει ακριβώς τον ίδιο στόχο. Το σχήμα του συμπύκνωνεται στη λογική του τριγώνου: νεοφιλελεύθερο άρα ισλαμικό και τουρκικό, ισλαμικό άρα νεοφιλελεύθερο και τουρκικό, τουρκικό άρα ισλαμικό και νεοφιλελεύθερο. Αν η ανάλυση αγνοήσει το στοιχείο του νεοφιλελευθερισμού αγνοεί το ίδιο το Κ.Δ.Α., την ιδεολογία του, το ρόλο και την επιρροή του στην τουρκική κοινωνία και το μετασχηματισμό της καθώς και το ρόλο του ως προς τη μοντελοποίηση της Τουρκίας για τους υπόλοιπους μαθητές.

Σε αυτή όλη την πορεία μετασχηματισμού η κεμαλική αυταρχικότητα αντικαταστάθηκε σταδιακά, παρά την αρχική αισιοδοξία μερίδας διανοουμένων, φιλελευθέρων εντός αλλά και εκτός Τουρκίας, από μια νέα αυταρχικότητα με κεντρικό πρόσωπο και σύμβολο τον ίδιο τον Πρωθυπουργό της χώρας. Στρίμωγμα της δημοκρατίας στη γωνιά, ποινικοποίηση της αντίθετης άποψης, νομοθεσίες συντηρικοποίησης της τουρκικής κοινωνίας (αλκοόλ, αμβλώσεις, περιορισμοί στο «χάπι της επόμενης ημέρας», ανύπαντρες μητέρες, κτλ) καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιώματων, άθλιες εργασιακές συνθήκες στο βωμό της ανάπτυξης, βίαιη καταστολή των ψηγμάτων εργατικού και αριστερού κινήματος, περιορισμός ελευθεριών, απαγόρευση ειρηνικών διαδηλώσεων (για παράδειγμα την πρωτομαγιά στο Ταξίμ), έλεγχος των ΜΜΕ. Μια πάρεμβαση στην κοινωνία που φτάνει μέχρι και την αλλαγή του αστικού ιστού και χώρου, που το ΚΔΑ ιδεολογικοποιεί και νοηματοδοτεί μέσα από τις δραστηριότητες της Διεύθυνσης Ανάπτυξης Κοινωνικών Κατοικιών (ΤΟΚΙ), η οποία δημιουργεί πρότυπους αστικούς πυρήνες μέσα από τα προγράμματα σχεδιασμένης αστικοποίησης σε ολόκληρη την Τουρκία και απευθύνονται στα χαμηλά αμειβόμενα στρώματα. Οι αστικοί αυτοί πυρήνες προικοδοτούνται με όλες τις απαραίτητες «κοινωνικές υποδομές» που περιλαμβάνουν βεβαίως εμπορικό κέντρο και τζαμί. Ιδιαίτερα στην Κωνσταντινούπολη, το αστικό περιβάλλον έχει λυγίσει από την πίεση της έκρηξης του κατασκευαστικού τομέα χωρίς ίχνος ευαισθησίας και πρόβλεψης για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της πόλης. Κινδυνεύει δε να επιβαρυνθεί ακόμα περισσότερο από τα μεγαλεπίβολα έργα που σχεδιάζουν κυβέρνηση και πρωθυπουργός (π.χ το μεγαλύτερο αεροδρόμιο στον κόσμο, η τρίτη γέφυρα στο Βόσπορο, κ.α.). Η υποψηφιότητα της πόλης για τη διοργάνωση των Ολυμπιακών του 2020 έχει προσφέρει την τέλεια ευκαιρία.

Μέσα από όλο αυτό το άθροισμα αποφάσεων και πολιτικών δράσεων επιχειρείται εν τέλει η αυστηρή οριοθέτηση, η θεσμική κατοχύρωση (όπως για παράδειγμα μέσα από τον έλεγχο ακόμα και των ταινιών και των τηλεοπτικών σειρών) και προώθηση του προτύπου του σύγχρονου Τούρκου όπως τον αντιλαμβάνεται το Κ.Δ.Α: ένας συντηρητικός θρησκευόμενος μουσουλμάνος στην υπηρεσία της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Αυτή η βία άλλοτε παίρνει την έκφανση της βίαιης καταστολής, όπως τη βιώνει η Τουρκική κοινωνία τις τελευταίες μέρες, και άλλοτε είναι μόνο ορατή στα μάτια όσων αντιλαμβάνονται ότι υπάρχει και μια άλλου είδους βία που ασκείται καθημερινά στο όνομα του εκσυγχρονισμού, του εξορθολογισμού και της ευθυγράμμισης με τις επιταγές της νεοφιλελεύθερης οικονομικής θεωρίας και πολιτικής πράξης. Τα κενά που αφήνει πίσω του αυτός ο εκσυγχρονισμός έρχεται και πάλι να καλύψει με ισλαμικές αναφορές. Η απουσία του κοινωνικού κράτους και εργασιακού θεσμικού πλαισίου καλύπτει η ισλαμική φιλανθρωπία η οποία ανέλαβε το έργο της υποκατάστασης με διττό ρόλο: Την εξάρτηση από τα ισλαμικά δίκτυα φιλανθρωπίας και την εξουδετέρωση της διεκδίκησης.

Είναι σίγουρο ότι πολλοί θα διεκδικήσουν τη νοηματοδότηση των διαδηλώσεων της Πλατείας Ταξίμ κατά τη δική τους εκδοχή. Ήδη το κάνουν. Οι κεμαλιστές βρήκαν την ευκαιρία να μας θυμίσουν την παρουσία τους, μεταφερόμενοι μαζικά από τη συγκέντρωση τους στην ανατολική πλευρά της Κωνσταντινούπολης (Καντίκιοϊ) προς τη Δυτική για να είναι και αυτοί παρόντες στο Ταξίμ, οι φασίστες βγήκαν στους δρόμους. Εκεί που από την αρχή βρίσκονταν αντιδρώντας στη δημιουργία του εμπορικού κέντρου στη θέση του Πάρκου Γκεζί, ακτιβιστές και διανοούμενοι. Είναι και αυτή μια ενδιαφέρουσα μάχη που εξελίσσεται παράλληλα εντός και εκτός της Πλατείας Ταξίμ. Από οποιαδήποτε όμως ανάλυση δεν μπορεί να λείπει η αντίδραση στην αυταρχικότητα ενός καθεστώτος που ήρθε να «ορίσει χαλίφη στη θέση του χαλίφη» και που δεν διστάζει να χρησιμοποιήσει ωμή βία κατά των πολιτών του.

Το Κ.Δ.Α. εξακολουθεί να είναι το κόμμα που κέρδισε διαδοχικές αναμετρήσεις με εντυπωσιακά ποσοστά φτάνοντας κοντά στο 50% με την υπεροχή του να είναι σχεδόν συντριπτική στην Ανατολία. Υπό αυτό το πρίσμα έχει ενδιαφέρον και η γεωγραφική ανάλυση των κινητοποιήσεων, αφού τα παράλια (Αιγαίο, Μεσόγειος κτλ), ήταν ανέκαθεν κάστρα ενάντια στην παντοδυναμία του Κ.Δ.Α. Παραμένει επίσης αγνωστο το μέλλον και η εξέλιξη του κινήματος του Ταξίμ. Παρόλα αυτά το Κ.Δ.Α. φαίνεται να έχει όμως δεχθεί ένα μεγάλο πλήγμα. Κατά την άποψη μου αμφισβητήθηκε η αίσθηση της ιδεολογικής κυριαρχίας που καλλιέργησε στην κοινωνία αλλά και στον ίδιο του τον εαυτό, αλλά ίσως και η ίδια η πεμπτουσία της ιδεολογίας του που συμπυκνώνεται στις δύο λέξεις που αποτελούν και το όνομα του, την ιδεολογική ετυμολογία των οποίων δανείζομαι: «Δικαιοσύνη» ως ισλαμική και οθωμανική αξία (η λέξη Adalet προέρχεται από το οθωμανικό λεξιλόγιο). Και «Ανάπτυξη» (όχι τυχαία, η λέξη είναι αμιγώς τουρκική- Kalkınma) που παραπέμπει στην προώθηση της οικονομίας της ελεύθερης αγοράς δίνοντας έμφαση σε δύο τομείς της εθνικής οικονομίας: τις εξαγωγές βιομηχανικών προϊόντων και τον κατασκευαστικό τομέα. Δηλαδή, μια καθαρά νεοφιλελεύθερη αντίληψη της οικονομίας και μια μεταφορική σύνθεση Τουρκίας-Ισλάμ (Türk-İslam sentezi).

Αυτό όμως που παρακολουθούμε στην Πλατεία Ταξίμ είναι η σύγκλιση της κοινωνίας των πολιτών που καλυπτει ένα ευρύ φάσμα αιτημάτων από την οικολογία, τα θέματα φύλου, το δικαίωμα στο δημόσιο χώρο και τα εργατικά δικαιώματα, που αντιδρά στην αυταρχικότα όχι τόσο ενός Τούρκου ισλαμιστή, όσο περισσότερο ενός σύγχρονου ηγέτη που υπακούει στις επιταγές της οικονομίας της αγοράς. Πάνω σε αυτή την κοινωνία των πολιτών, το Κ.Δ.Α. βασίστηκε από το 2002 και μετά για χτίσει το σύγχρονο πρόσωπο ενός φιλελεύθερου, προοδευτικού κεντροδεξιού κόμματος στα πρότυπα της Χριστιανοδημοκρατίας. Αν η κρατική βία των τελευταίων ημερών αλλά και ο κλιμακούμενος αυταρχισμός φανέρωνε την ύβρη του Ερντογάν απέναντι σε αυτή την κοινωνία των πολιτών, δημιουργεί τις συνθήκες για να συμμετέχουν στις καταλήψεις όχι απλά φοιτητές, διανοούμενοι, ή ακτιβιστές, αλλά και οι μέσοι πολίτες, ακόμα και ισλαμιστές ή υποστηρικτές του Κ.Δ.Α

Και κάτι τελευταίο. Στην Κύπρο οι Τουρκοκύπριοι βγήκαν στους δρόμους το 2011 αμφισβητώντας τον νεοφιλελεύθερο μετασχηματισμό της οικονομίας που επιχειρεί να επιβάλει μέσα από τα οικονομικά πρωτόκολλα η Τουρκία, την παράδοση στο τουρκικό ισλαμικό κεφάλαιο ολόκληρης της οικονονικής και επιχειρηματικής ζωής, και την ισλαμοποίηση της κοινωνίας. Διεκδικώντας εν τέλει τη διατήρηση της τουρκοκυπριακής τους ταυτότητας όπως αυτοί την αντιλαμβάνονται. Σήμερα, με αφορμή ένα άλλο πάρκο, το εθνικό πάρκο της Καρπασίας, το οποίο έχει ήδη χαριστεί στην άναρχη ανάπτυξη και την καταστροφή της πιο όμορφης ίσως περιοχής του νησιού στο βωμό του εύκολου κέρδους, οι αντιδράσεις των τουρκοκυπρίων δεν περιορίζονται μόνο σε αιτήματα στενά περιβαλλοντικής ευαισθησίας αλλά εκτείνονται στα πεδία που οριοθέτησαν το αίτημα του 2011. Συνέχεια αυτών των κινητοποιήσεων μπορούν να θεωρηθούν και οι συγκεντρώσεις αλληλεγγύης προς το κίνημα που εξελίσσεται στην Τουρκία που οργανώθηκαν τις προηγούμενες μέρες.

Δημήτρης Δημητρίου/ 3 Ιουνίου 2013

Εμείς με την Τρόικα και εκείνοι με τον Ερτογάν: η αλλαγή στην σχέση Τουρκοκυπρίων-Άγκυρας

Την εβδομάδα, που πέρασε υπήρξαν δύο ενδιαφέρουσες κινήσεις στην τουρκοκυπριακή κοινότητα: από την μια, η τουρκυπριακή συντεχνία δασκάλων εξέδωσε μια δήλωση καταπέλτη για την τούρκικη πολιτική στη βόρεια Κύπρο, αποκαλώντας την αποικιακή, ενώ από την άλλη, στο χώρο της τουρκοκυπριακής δεξιάς, εξακολουθεί να υπάρχει ένταση μετά την οριακή νίκη του Κουτσιούκ - τον οποίο στήριζε η Άγκυρα - ενάντια στον υποψήφιο που στήριζε ο Έρογλου.

Η προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλει την ηγεμονία της αναζητώντας τοπικά ερείσματα

Αυτές οι αντιπαραθέσεις ξεφεύγουν από τα συνηθισμένο ελληνοκυπριακό κλισέ, που διαχώριζε όλους τους τουρκοκύπριους από την Άγκυρα για να κατασκευάσει ένα βολικό, αλλά και κάπως απλοϊκό σχήμα καλών –κακών, αναλόγως των ε/κ αναγκών και επιθυμιών. Ιστορικά, η αντιπαράθεση με την Τουρκία εστιαζόταν στην τουρκοκυπριακή αριστερά. Η σταδιακή αντιπαράθεση, ωστόσο της τουρκοκυπριακής κοινότητας γενικότερα με την Άγκυρα, φαίνεται να αποκτά νέες δυναμικές, όπως φαίνεται και από τις αντιπαραθέσεις στο χώρο της τ/κ δεξιάς. Για να γίνει κατανοητό το πλαίσιο, αξίζει να δει κάποιος ποιό είναι το μοντέλο, το οποίο προωθεί η Άγκυρα. Όπως παρατηρεί ο Ν. Μούδουρος: «…θα πρέπει να σημειωθεί, ότι λόγω και της υφιστάμενης σχέσης κατεχομένων-Τουρκίας, η εξαγωγή αυτού του μοντέλου εκσυγχρονισμού φέρει μαζί της στην Κύπρο, τα κεντρικά χαρακτηριστικά της συνταγής που ακολούθησε το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) στην Τουρκία. Δηλαδή το συνδυασμό του νεοφιλελευθερισμού με το σημερινό τουρκικό πολιτικό Ισλάμ.»

http://cyprusnews.eu/nikos-moudouros/686858---vs-----.html

Σε αυτό το πλαίσιο, η τουρκοκυπριακή κοινότητα βρίσκεται μπροστά σε μια απειλή από το εγγύς εξωτερικό της. Θα μπορούσε κάποιος να κάνει και μια σχετική αναλογία με τη σχέση Ελληνικού κράτους και ελληνοκυπριακής κοινότητας πριν το 1974.

Αξίζει, ωστόσο να δούμε ευρύτερα τη σχέση Τουρκίας και Ερτογάν με την τουρκοκυπριακή κοινότητα, ιστορικά – αφού η Κύπρος υπήρξε ένα σημείο, στο οποίο ο Ερτογάν στηρίχθηκε στην αντιπαράθεσή του με τον στρατό. Και η τωρινή του αντιπαράθεση με την τουρκοκυπριακή κοινότητα εκφράζει και τις αλλαγές στην Τουρκία, αλλά σηματοδοτεί και τη συντηρητική, πια, στροφή του κόμματος τους, αφού έχει «ολοκληρωθεί ο εκδημοκρατισμός», τον οποίο μπορούσε να προωθήσει. Και σε αυτό το πλαίσιο οι τουρκοκύπριοι, όπως και οι Κούρδοι στο εσωτερικό της Τουρκίας, αποτελούν κοινότητες που εκφράζουν με την εμπειρία τους το τέλος μιας περιόδου. Και ταυτόχρονα, θέτουν και το ευρύτερο ζήτημα της θέσης των Τουρκοκύπριων ανάμεσα σε τρεις «παίκτες»: την Τουρκία και την υπεροπτική στάση του «Χαλίφη», την ελληνοκυπριακή κοινότητα και το ζήτημα της λύσης και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ειρωνικά οι Τουρκοκύπριοι, πιεσμένοι από παντού, εξακολουθούν να είναι το κεντρικό σημείο ένα κόμβου.

Όταν η βόρεια Κύπρος λειτουργούσε ως καταλύτης για τον εκδημοκρατισμό της Τουρκίας

Η διαμάχη στο Κόμμα Εθνικής Ενότητας, το ιστορικό κόμμα της τουρκοκυπριακής δεξιάς, αποτελεί, ίσως, το πιο εκφραστικό δείκτη του γεγονότος ότι η σχέση Ερτογάν και Τουρκοκυπρίων έχει φτάσει, πια, σε σημείο ευρύτερης αντιπαράθεσης. Η τουρκοκυπριακή κοινότητα υπήρξε καθοριστικής σημασίας στην άνοδο του Ερτογάν στην εξουσία – η Κύπρος υπήρξε το πεδίο, όπου ηττήθηκε για πρώτη φορά ένα είδος κεμαλισμού και μάλιστα, με ένα λαϊκό κίνημα με αριστερές προεκτάσεις και ευρωπαϊκό προσανατολισμό. Ενώ ο Ερτογάν βρισκόταν σε αντιπαραθεση με το στρατό στην Τουρκία, η στάση τους στην Κύπρο – στάση συμπαράστασης στους Τουρκοκύπριους, αλλά και στάση υποστήριξης της διαδικασίας της λύσης - ήταν ένα είδος εισιτηρίου για τις δημοκρατικές του προθέσεις, αλλά και για τις ειρηνικές προεκτάσεις της πολιτικής των μηδαμινών προβλημάτων του Νταβούτογλου. Και σε αυτό το πλαίσιο, δεν είναι τυχαίο ότι το στρατιωτικό σχέδιο «βαριοπούλα», με βάση το οποίο ο Ερτογάν ξήλωσε ουσιαστικά ότι απέμεινε από το κεμαλικό βαθύ κράτος στο στρατό, είχε ως στόχο την πιθανή λύση του κυπριακού, το 2004.

Σήμερα, ωστόσο, τα δεδομένα φαίνεται να αλλάζουν δραματικά. Ο Ερτογάν δεν είναι πια ένας ηγέτης που προσπαθεί να εκδημοκρατικοποιήσει τη χώρα του – αντίθετα, βρίσκεται στο απόγειο της δύναμης του και ήδη, μερικοί άρχισαν να τον ειρωνεύονται ως χαλίφη. Στο εξωτερικό, η Τουρκία βρίσκεται, ήδη, σε αντιπαραθέσεις με τον περίγυρό της. Στο εσωτερικό, η ένταση με τους Κούρδους φαίνεται να οξύνεται, αλλά και η ένταση με τους κοσμικούς, αλλά και με την αριστερά – που σε ένα μεγάλο βαθμό ανέχτηκε τον Ερτογάν ως φορέα εκδημοκρατισμού απέναντι στον στρατό. Σε αυτό το πλαίσιο, η σχέση του με την τουρκοκυπριακή κοινότητα άρχισε να παίρνει μια αρνητική στροφή, από το 2011. Στις αρχές του χρόνου, ο Ερτογάν έκανε μια σειρά από παρεμβάσεις, απαιτώντας ουσιαστικά αλλαγές στις τουρκοκυπριακές δομές εξουσίας. Η οπτική από την Άγκυρα ήταν ότι το τουρκοκυπριακό προτεκτοράτο ήταν ένα πλουσιοπάροχα επιδοτούμενο μόρφωμα και έπρεπε να ενταχθεί στο νεοφιλελεύθερο πλαίσιο της τούρκικης πολιτικής. Το πρόβλημα της Άγκυρας ήταν, ακριβώς η μη ύπαρξη στην Κύπρο, λόγω της διαφορετικής ιστορικής εμπειρίας, ένα μαζικού ισλαμικού κινήματος στο οποίο να στηριχθεί η απόπειρα επιβολής της νέας ηγεμονίας στην οποία προσβλέπει η Άγκυρα. Η αντίδραση των τουρκοκύπριων στην αφ’ υψηλού κριτική από την Άγκυρα ήταν έντονη. Και ενώ, ήταν η εξωθεσμική αριστερά που κράτησε την σημαία της αντιπαράθεσης πιο έντονα, εντούτοις οι αλλαγές εμφανίστηκαν και στο εσωτερικό της τουρκοκυπριακής δεξιάς, η οποία υπήρξε ιστορικά κεφαλική.

Αναλογίες στην ιστορική εμπειρία των δυο κοινοτήτων

Θα μπορούσε κάποιος να επεκτείνει την αναλογία με τη σχέση ελληνοκύπριων και ελληνικής κοινωνίας-κράτους: όπως οι Ελληνοκύπριοι και η αντίσταση τους το 1974, αλλά και πριν, βοήθησε, τελικά, τη διαδικασία εκδημοκρατισμού στην Ελλάδα, έτσι έγινε και μετά το 2000 στην Τουρκία. Και όπως μετά το 1980, το ΠΑΣΟΚ προσπάθησε να μεταβάλει την Κύπρο από «σύμβολο της δημοκρατίας» σε χώρο επιβολής μιας δικής του ηγεμονίας - που ξεκίνησε με την υπονόμευση του μίνιμουμ προγράμματος τη δεκαετία του 1980 και έφτασε μέχρι και την παρέμβαση στις εκλογές του 1998 - έτσι και ο Ερτογάν και το κόμμα του, φαίνονται να ακολουθούν ανάλογη πορεία. Τα δεδομένα στην Κύπρο ήταν και είναι βέβαια διαφορετικά. Αλλά, οι αλλαγές και οι αντιπαραθέσεις θα επηρεάσουν αναπόφευκτα και τις δυο κοινότητες. Οπότε, η παρακολούθηση των δυναμικών στη βόρεια Κύπρο, ίσως να είναι και ένας καθρέφτης για τη συνολική εικόνα.

http://www.defterianaynosi.com/article.php?id=395 

  

Τουρκοκύπριοι-Πολιτικό Ισλάμ: Σχέση αντιπαράθεσης, του Νίκου Μούδουρου

Οι εξελίξεις στα κατεχόμενα και οι αντιπαραθέσεις που προκαλούν, υποχρεώνουν σε μια προσεκτική ματιά στη νέα κοινωνική πραγματικότητα που εμφανίζεται.
 

Οι προσανατολισμοί αυτής της πραγματικότητας, επηρεάζουν το σύνολο της Τουρκοκυπριακής κοινότητας και θα καθορίσουν μέρος των εξελίξεων στο Κυπριακό. Σε μια πρώτη παρατήρηση, το πολιτικό πεδίο στιγματίζεται από την «βίαιη μεταβίβαση» της εξουσίας σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας προς το τουρκικό στοιχείο, με τρόπο μάλιστα που να αλλάζει την μέχρι σήμερα αντίληψη για τον έλεγχο της Τουρκίας. Η αλλαγή στη λειτουργία των οικονομικών δομών, φέρνει σημαντικά ρήγματα στο ιδεολογικό περιβάλλον που πλαισιώνει την Τουρκοκυπριακή κοινότητα. Όπως γίνεται ξεκάθαρο από τα στοιχεία που δημοσιεύονται, εκτός εξαιρετικών περιπτώσεων, η τουρκική παρουσία εξοστρακίζει σε καθημερινή βάση την τουρκοκυπριακή. Το τρίπτυχο «νέες δομές-νέα οικονομία-νέα πολιτική», φαίνεται να αποτελεί μια πορεία που επιβάλλεται από την κυβέρνηση Έρντογαν στα κατεχόμενα και που την ίδια όμως στιγμή φέρει μαζί της ξένα προς τους Τουρκοκύπριους στοιχεία. Το χαρακτηριστικότερο από αυτά είναι η ισλαμική θρησκεία, η ενίσχυση της οποίας προκαλεί σοβαρές αντιπαραθέσεις.

 

«Η Βόρεια Κύπρος είναι μια τουρκική και μουσουλμανική χώρα. Θα πρέπει να είμαστε περήφανοι για αυτές μας τις ιδιαιτερότητες και χωρίς αμφιβολίες να τις προωθούμε. Για παράδειγμα τη στιγμή που η ελληνοκυπριακή πλευρά δείχνει τόση αφοσίωση στους δεσμούς της με την Εκκλησία, θα πρέπει και εμείς να συνειδητοποιήσουμε τις πολιτιστικές μας διαφορές με περισσότερα τζαμιά, με περισσότερη θρησκευτική εκπαίδευση» (Yeni Düzen, 2.2.2012). Τα πιο πάνω δήλωσε ο Έρντογαν σε Τουρκοκύπριους δημοσιογράφους. Δηλώσεις που δίνουν με ξεκάθαρο τρόπο το περιεχόμενο της αλλαγής που βιώνει η Τουρκοκυπριακή κοινότητα. Μάλιστα η ένταση με την οποία εφαρμόζονται τα μέτρα ενίσχυσης της ισλαμικής παρουσίας στα κατεχόμενα, προκάλεσαν τέτοιες αντιδράσεις που ακόμα και οι εκδηλώσεις για την τουρκική εισβολή επισκιάστηκαν από τις διαμαρτυρίες οργανωμένων συνόλων ενάντια στη δημιουργία της ισλαμικής Θεολογικής Σχολής στην περιοχή της Μιας Μηλιάς.

Η ενίσχυση της ισλαμικής δραστηριότητας στα κατεχόμενα, από τη μια αντικατοπτρίζει την αλλαγή στη σύνθεση του πληθυσμού και την ισχυροποίηση Τούρκων εποίκων. Από την άλλη όμως, είναι μια σχεδιασμένη ιδεολογική παρέμβαση συντηρητικής αλλαγής που συνοδεύει τα θεμέλια του νέου πολιτικού καθεστώτος που οικοδομείται. Στο σημείο αυτό, αναδεικνύεται η δεύτερη σημαντική παρατήρηση για τις εξελίξεις που αφορά τη διαλεκτική σχέση μεταξύ των νέων δομών που οικοδομούνται και του Ισλάμ. Σύμφωνα με το πολιτικό πρόγραμμα που υιοθετεί η τουρκοκυπριακή Δεξιά, οι ανανεωμένες δομές του «κράτους» έχουν ρόλο στην ανάδειξη του Ισλάμ ως συστατικό στοιχείο του πολιτικού πλαισίου. Θα πρέπει να «φυσιολογικοποιήσουν» την ενίσχυση της θρησκείας σε μια ομολογουμένως κοσμική κοινότητα και να συνεργαστούν με νέους πολιτικούς παράγοντες που θα προκύψουν, ούτως ώστε ο ιδεολογικός μετασχηματισμός να γίνει «αναίμακτα». Μέτρα που κινούνται στο πιο πάνω πλαίσιο είναι τα εξής: δημιουργία ισλαμικού κτιριακού συγκροτήματος στη Μια Μηλιά που θα συμπεριλαμβάνει Θεολογική Σχολή, δημιουργία Θεολογικής Σχολής στο πανεπιστήμιο «Εγγύς Ανατολής», μετατροπή του μαθήματος των θρησκευτικών σε υποχρεωτικό, έναρξη κορανικών μαθημάτων και δημιουργία τμήματος αρμόδιου για ισλαμικά-θεολογικά ζητήματα εκπαίδευσης στο «Υπουργείο Παιδείας».

Την ίδια στιγμή που το «κράτος» μπαίνει στην υπηρεσία ενίσχυσης της ισλαμικής θρησκείας, το Ισλάμ μετατρέπεται σε εργαλείο ενίσχυσης χωριστών δομών. Έργα όπως η Θεολογική Σχολή, αποτελούν βήματα εμπέδωσης κράτους. Ο Αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης Μπεσίρ Αταλάϊ, περιγράφοντας τη σημασία ενός τέτοιου έργου στην εκδήλωση κατάθεσης του θεμέλιου λίθου στη Μια Μηλιά τόνισε: «Οι χώρες δε δημιουργούνται εύκολα. Μια χώρα γίνεται μεγάλη με τις υποδομές της, με την επένδυση στους ανθρώπους, αλλά και με την ενίσχυση της κουλτούρας, των εθίμων και της θρησκείας» (Haberdar, 21.7.2012).

 

Η τρίτη και σημαντικότερη παρατήρηση αφορά την τουρκοκυπριακή αντίδραση. Η προσπάθεια προστασίας του κοσμικού χαρακτήρα της κοινότητας αντικατοπτρίζεται καλύτερα από τους δάσκαλους, καθηγητές και τα προοδευτικά κόμματα. Όμως είναι γεγονός ότι η αντίσταση στον εξισλαμισμό, συγκεντρώνει πλατύτερη υποστήριξη. Οι διαμαρτυρίες των Τουρκοκυπρίων δεν αποτελούν ένα μεμονωμένο περιστατικό που εκδηλώνεται στα πλαίσια μιας συγκεκριμένης συγκυρίας. Αντιθέτως αποτελούν έκφραση μιας αντιπολίτευσης προς την σημερινή Τουρκία, η οποία εμφανίζεται δυναμικά αναλόγως της οργανωτικής και ιδεολογικής της συγκρότησης. Οι αντιδράσεις των προοδευτικών Τουρκοκυπρίων σε αυτό το θέμα είναι σημαντικές γιατί θέτουν σε προτεραιότητα την προστασία της κυπριακής τους ταυτότητας, γιατί αμφισβητούν το νέο πλαίσιο ηγεμονίας της Τουρκίας. Υπό αυτή την έννοια απονομιμοποιούν τις υφιστάμενες σχέσεις της κοινότητας με την Άγκυρα και συνεπώς βροντοφωνάζουν για τον περιορισμό του ρόλου της Τουρκίας στην ίδια την κυπριακή ιστορία. Οι αντιδράσεις αυτές δεν πρέπει να υποτιμηθούν από την Ελληνοκυπριακή κοινότητα. Ούτε θα πρέπει να γίνουν κατανοητές ως μια «εσωτερική τουρκοκυπριακή υπόθεση». Οι διαμαρτυρίες έχουν περιεχόμενο κυπριακής εμβέλειας, αξιολογούνται στο κυπριακό τους περιβάλλον και αποτελούν ένα νέο πεδίο δημιουργικού διαλόγου για την δημοκρατική ανανέωση των σχέσεων των δύο κυπριακών κοινοτήτων. Για όσους βέβαια ενδιαφέρονται…

 http://cyprusnews.eu/nikos-moudouros/490571-2012-08-23-08-10-30.html

Κείμενο δημοσιογραφικής διάσκεψης που έγινε στην Άγκυρα στις 11/6/2012 από αριστερές οργανώσεις και κόμματα της Τουρκίας σε συνεργασία με το Κόμμα Νέα Κύπρος

Η πιο κάτω ανακοίνωση συνοδεύεται με πρόσκληση για πραγματοποίηση συνεδρίου για την Κύπρο τον Οκτώβριο ή Νοέμβριο του 2012 στην Τουρκία.

ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΝΑ ΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΟΥΝ ΟΙ ΚΥΠΡΙΟΙ

Το κυπριακό πρόβλημα κρύβει μέσα του μια μακρά ιστορία συγκρούσεων. Η ζωή των Κυπρίων στην κοινή τους πατρίδα, δεν μπόρεσε να βρει ησυχία από αυτά που επιβάλλουν τα «μεγάλα» όνειρα των εθνικιστικών κύκλων, οι κλασικές ταξικές αντιφάσεις της καπιταλιστικής κοινωνίας και η γεωγραφική αιχμαλωσία που οι ιμπεριαλιστές θεωρούν σημαντική.

Στο χρονικό στάδιο που διανύουμε, οι Κύπριοι προσπαθούν να συνεχίσουν τη ζωή τους μέσα σε ένα χώρο στη μέση του οποίου περνούν συρματοπλέγματα, μέσα σε ένα χώρο στον οποίο χύθηκε αίμα και διαιρέθηκε, σε ένα χώρο όπου ο λαός και γενικά τα πάντα είναι χωρισμένα στα δύο.

Το 1974, ως αποτέλεσμα των γνωστών γεγονότων, η στρατιωτική επιχείρηση της Τουρκίας και η κατοχή του βορείου τμήματος του νησιού, αποτέλεσαν την αιτία για μονιμοποίηση του αποτελέσματος της κατακτητικής πολιτικής που επέφερε η εισβολή.

Αποτέλεσμα αυτής της κατακτητικής πολιτικής είναι το γεγονός ότι η στρατιωτική και γραφειοκρατική ελίτ της Τουρκίας συνεχίζει επίμονα να εφαρμόζει τις πολιτικές αφομοίωσης και ενσωμάτωσης – που εφάρμοζε και το βαθύ κράτος της Τουρκίας – με στόχο να εκτουρκίσουν το βόρειο τμήμα της Κύπρου και να το μετατρέψουν σε ένα Μουσουλμανικό-Σουνιτικό κράτος. Η αντίληψη αυτή στα μέσα της δεκαετίας του ’50 αναφερόταν επίσημα ως ΔΙΧΟΤΟΜΗΣΗ, ο κύριος στόχος τότε ήταν να επανακτήσουν ολόκληρο το νησί. Σήμερα όσον αφορά το βόρειο τμήμα της Κύπρου, προτάσσεται η πολιτική της ανάκτησης (irredentist) η οποία θα μπορούσε να αναφερθεί και ως «ανάκτηση των πατρογονικών εδαφών και εκτουρκισμός». Γι’ αυτό το λόγο, στο βόρειο τμήμα της Κύπρου έχει ιδρυθεί πρεσβεία η οποία λειτουργεί ως νομαρχία. Μέσω της πρεσβείας γίνεται άμεση και έμμεση παρέμβαση στις κοινωνικές πολιτικές και τον πολιτικό χώρο. Η διοίκηση του βόρειου τμήματος της Κύπρου ενεργεί ως ένα ατζέντης της Άγκυρας. Δεν μας φθάνει ο τουρκικός στρατός στην ηγεσία της «πολιτικής άμυνας», η οποία ανέλαβε την ευθύνη για τη δολοφονία του Κουτλού Ανταλί, καθημερινά με το δικό της ραδιοσταθμό και με διάφορες μορφές μεταδίδει στις μάζες εθνικιστικές και σοβινιστικές εκπομπές, στόλισε το βορρά της Κύπρου με τεράστιες τουρκικές σημαίες και χρησιμοποιείται ως παραβάν για παράνομες δραστηριότητες. Εκεί βρίσκονται στρατιωτικοί που διορίζονται από το Γενικό Επιτελείο Στρατού της Τουρκίας.

Η δε κυβέρνηση του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (Κ.Δ.Α.), παρόλο που φαίνεται να διαφοροποιείται από την κλασσική κρατική πολιτική και παρόλο που φαίνεται ότι τηρεί μια υποτυπώδη δημοκρατική στάση, εντούτοις αναζητεί τρόπους για συνέχιση της επικυριαρχίας και τυρρανίας της επί της Κύπρου.

Σήμερα οι άρχουσες τάξεις, με την υποστήριξη του Κ.Δ.Α., με τη δήλωση περί «νεοθωμανισμού» και με τις οπισθοδρομικές δογματικές υποδομές στο βόρειο μέρος της Κύπρου, συνεχίζουν να συντηρούν την αντίληψη της επεκτατικής πολιτικής. Από την άλλη, με τις οικονομικές πολιτικές που εφαρμόζονται από το Κ.Δ.Α., γίνεται μια προσπάθεια αφανισμού των δικαιωμάτων των εργαζομένων.

Το αποτέλεσμα της μετακίνησης του πληθυσμού ανάλογα με την πολιτική της ενσωμάτωσης και αφομοίωσης που εφαρμόζεται τα τελευταία 38 χρόνια και τις πολιτικές εκτουρκισμού και μετατροπής του βόρειου τμήματος της Κύπρου σε ένα Μουσουλμανικό – Σουνιτικό κράτος, ήταν να μειωθεί ο κυπριακός πληθυσμός στη βόρεια πλευρά του νησιού που ήταν γύρω στις 100 χιλιάδες, ενώ με τη μεταφορά των 400 χιλιάδων πληθυσμού από διάφορες περιοχές της Τουρκίας, μπλοκαρίστηκε η ελεύθερη βούληση των Κυπρίων. Η λογική αυτή, η οποία στόχευε στον αφανισμό των Κυπρίων από το βόρειο τμήμα του νησιού και στην προσπάθεια έτσι ώστε αυτός ο γεωγραφικός χώρος να μετατραπεί σε Νομό της Τουρκίας, κατέστη το πιο επικίνδυνο όπλο εναντίον των Κυπρίων. Στο σημείο που φθάσαμε, το βόρειο τμήμα του νησιού έρχεται αντιμέτωπο με τον κίνδυνο αφανισμού λόγω της επεκτατικής πολιτικής των κυβερνώντων της Τουρκικής Δημοκρατίας, που αντιμετωπίζει την Κύπρο ως φέουδο.

1. Μια πραγματική ειρήνη, θα έχει ως αποτέλεσμα οι Κύπριοι να επανακτήσουν την ελεύθερη βούληση τους. Οι Κύπριοι πρέπει να καθορίζουν οι ίδιοι το μέλλον τους. Μια κουτσουρεμένη λύση η οποία θα προκύψει από τις μεγάλες δυνάμεις, τον αγώνα για ηγεμονία και δύναμη καθώς και σχέσεις συμφερόντων, δεν εξασφαλίζει την πραγματική ειρήνη. Η ειρήνη και η συμβίωση στο νησί θα διασφαλιστεί μόνο μέσω των αγώνων που θα διεξάγουν οι Κύπριοι σε κάθε τομέα της κοινωνικής ζωής στο πλαίσιο της ειρήνης, της δημοκρατίας και της αδελφοσύνης.
2. Στην Κύπρο υπάρχει ανάγκη για λύση το συντομότερο δυνατόν. Ο δρόμος γι’ αυτή τη λύση είναι μια ομόσπονδη Κύπρος, η οποία να στηρίζεται στη διζωνικότητα, στη δικοινοτικότητα και στην πολιτική ισότητα. Μια τέτοια εξέλιξη θα βοηθήσει στη διαδικασία επίλυσης του κυπριακού προβλήματος. Ωστόσο, δεν θα μπορέσει να επιτευχθεί αμέσως η μόνιμη ειρήνη στην περιοχή. Η ειρήνη στην Κύπρο, στην Μέση Ανατολή και στο Αιγαίο, θα επέλθει με τον κοινό αγώνα των λαών της περιοχής ενάντια στον ιμπεριαλισμό και κάθε είδους καταδυνάστευση. Εμείς, παλέψαμε, για μια τέτοια ειρήνη και θα συνεχίσουμε να παλεύουμε.
3. Για την επίτευξη της λύσης πρέπει να αποστρατικοποιηθεί το σύνολο του νησιού. Μια τέτοια αποστρατικοποίηση πρέπει να περιλαμβάνει τις Βρετανικές Βάσεις και τις εγκαταστάσεις παρακολούθησης των Αμερικανών που βρίσκονται στο νησί.
4. Παράλληλα με την περιεκτική αποστρατικοποίηση, είναι σημαντικό να εφαρμοστούν και τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης τα οποία θα είναι υποβοηθητικά στη διαδικασία της λύσης.
5. Στο 49^ο άρθρο της Συνθήκης της Γενεύης σχετικά με την Προστασία των Πολιτών (αμάχων) σε Περίοδο Πολέμου, ημερομηνίας 12 Αυγούστου 1949, είχε απαγορευθεί η μεταφορά πληθυσμού στις περιοχές που ήταν υπό κατοχή, καθώς επίσης είχε απαγορευθεί και η αλλαγή της δημογραφικής δομής:

«απαγορεύεται η υποχρεωτική μεταφορά ή δίωξη, είτε ατομικά είτε μαζικά, οποιωνδήποτε προσώπων τελούν υπό προστασία, από μια κατεχόμενη περιοχή σε μια άλλη περιοχή ή από μια κατεχόμενη χώρα σε μια άλλη χώρα, εκ μέρους της κατοχικής δύναμης υπό οποιεσδήποτε συνθήκες, απόφαση και όρο και σε οποιαδήποτε περίπτωση…, η κατοχική δύναμη δεν μπορεί να μεταφέρει τους δικούς της πολίτες στην περιοχή που κατέλαβε»

Η Τουρκία, στο πλαίσιο των εθνικών της μηχανορραφιών, αντιβαίνοντας τη Συνθήκη της Γενεύης, μετά το 1974, μετέφερε μαζικά πληθυσμό στην περιοχή που κατέλαβε μετά τον πόλεμο και συνεχίζει να παραβλέπει τη μεταφορά πληθυσμού και να παροτρύνει τη συνέχιση της μεθόδου αυτής. Παράλληλα, εκατοντάδες χιλιάδες Κύπριοι, κατά τη διάρκεια του πολέμου του 1974, εκδιώχθηκαν από τα μέρη τους, λεηλατήθηκαν οι περιουσίες τους και οι περιουσίες που εγκατέλειψαν διανεμήθηκαν στην άλλη κοινότητα ως λάφυρα πολέμου.

Η παρουσία των Τούρκων στρατιωτών και των Τούρκων εποίκων αποτελούν το πιο δύσκολο κομμάτι για επίλυση του Κυπριακού και η πολιτογράφηση νέων «πολιτών» στο βόρειο μέρος της Κύπρου, χωρίς να υπολογίζεται η βούληση των Κυπρίων, δυσκολεύει την επίτευξη ειρήνης.

Ιδιαίτερα τα κύματα μεταναστών που δημιουργήθηκαν μετά το δημοψήφισμα του 2004, κατέδειξαν την πυκνότητα πληθυσμού που αποτέλεσε την αιτία για κατάρρευση και του εκπαιδευτικού συστήματος και του συστήματος υγείας στο βόρειο μέρος της Κύπρου. Παρά το γεγονός ότι αυτοί που ήρθαν στην Κύπρο με το μεταναστευτικό κύμα αποτελούν μέσο αφομοίωσης του κράτους, η Τουρκία χρησιμοποιεί αυτούς τους ανθρώπους σαν σκλάβους που στερούνται των υγειών συνθηκών διαβίωσης.

Μια τέτοια πυκνότητα πληθυσμού σε μια γεωγραφική περιοχή της οποίας οι πηγές νερού είναι περιορισμένες, θα είναι η αιτία εμφάνισης σοβαρών οικολογικών προβλημάτων σύντομα. Ως εκ τούτου, πρέπει να σταματήσει η μεταφορά πληθυσμού.

Για όσους αναγκάστηκαν να μεταναστεύσουν στη βόρεια Κύπρο και οι οποίοι επιθυμούν να επιστρέψουν στην Τουρκία, πρέπει να διασφαλιστεί η επιστροφή τους, δημιουργώντας παράλληλα ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης σύμφωνα με τις αρχές του Κοινωνικού Κράτους.

Εξετάζοντας τη συμφωνία (επίλυσης του Κυπριακού) και τα ανθρωπιστικά θέματα, τα άτομα που θα περιλαμβάνονται στην αναλογία του πληθυσμού που θα αποδεχτούν οι δύο πλευρές, θα εξασφαλίσουν την υπηκοότητα του ομόσπονδου κράτους, ενώ οι μετανάστες/εργάτες θα γίνονται αποδεχτοί σύμφωνα με την κοινωνικο-οικονομική δομή της χώρας. Ως εκ τούτου, κάνουμε έκκληση να αποφευχθούν ενέργειες που θα ακυρώσουν τη διαδικασία που συμφωνήθηκε νωρίτερα μεταξύ των δύο πλευρών.

6. Με τον πόλεμο, ένα σημαντικό μέρος του πληθυσμού στην Κύπρο αναγκάστηκε να αλλάξει τόπο διαμονής και να μεταναστεύσει. Ως εκ τούτου, το δικαίωμα της προσωπικής περιουσίας, το οποίο αποτελεί ανθρώπινο δικαίωμα, καταπατήθηκε με τη βία των όπλων. Πρέπει να σταματήσουν αμέσως οι οικοδομικές δραστηριότητες, οι οποίες αντίκεινται σε κάθε είδους διεθνές δίκαιο και που δυσκολεύουν την επίτευξη συμφωνίας, εξαιρουμένων των οικοδομικών δραστηριοτήτων ιδιωτών. Πρέπει να κηρυχθεί αμέσως μορατόριουμ στην εμπορευματοποίηση των ακινήτων που ανήκουν σε Ε/Κους, Αρμένιους και Μαρωνίτες. Στο πλαίσιο αυτό πρέπει να επιστραφεί αμέσως στους νόμιμους ιδιοκτήτες του το Βαρώσι, το οποίο κρατείται για χρόνια κλειστό και να αναγνωριστεί η δυνατότητα διεξαγωγής εργασιών που σχετίζονται με την επανεγκατάσταση σ’ αυτό. Πρέπει να αποκατασταθούν τα πλήγματα που επέφεραν η Τουρκία, η Αγγλία και η Ελλάδα, προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της λύσης και να μπορέσει να υπάρξει μια πραγματική ειρήνη.
7. Η τ/κή διοίκηση και η Τουρκία πρέπει να προχωρήσουν στο σχεδιασμό και τις εργασίες υποδομής για την πόλη της Μόρφου για τη δημιουργία εναλλακτικού χώρου εγκατάστασης, κάτι το οποίο έγινε αποδεκτό στο παρελθόν. Τρεις από τις περιοχές των Μαρωνιτών στο βόρειο τμήμα της Κύπρου χρησιμοποιούνται ως στρατόπεδα. Η στρατιωτική κατοχή των περιοχών αυτών πρέπει να σταματήσει και πρέπει να δοθεί στους Μαρωνίτες η ευκαιρία να επιστρέψουν στα χωριά τους.

Η Κύπρος εδώ και χρόνια αποτελεί για την Τουρκία ένα μύθο ο οποίος αναφέρεται σε ηρωικές ιστορίες με ρατσιστικό και εθνικιστικό χαρακτήρα. Εμείς, θα αγωνιστούμε ενωμένοι ενάντια στην Τουρκία και στις «κατακτητικές» αντιλήψεις, προσβλέποντας στη διασφάλιση της ειρήνης και της αδελφοσύνης μεταξύ των λαών και με σκοπό οι Κύπριοι να καθορίσουν οι ίδιοι το μέλλον τους. Στοχεύοντας σε ένα διαφορετικό μέλλον, είμαστε αποφασισμένοι μαζί να εξηγήσουμε μια άλλη ιστορία η οποία να περιέχει τα πραγματικά βάσανα της Κύπρου, τις απογοητεύσεις της και τις ελπίδες της.

Στο πλαίσιο όλων αυτών των διαπιστώσεων:

• Στηρίζουμε τον αγώνα που συνεχίζεται για επίτευξη μιας λύσης, στην οποία οι Κύπριοι θα αυτοδιοικούνται.
• Κάνουμε έκκληση προς όλες τις πλευρές για κατάπαυση του πυρός στην εμπόλεμη κατάσταση που συνεχίζεται στην Μέση Ανατολή και στην γύρω περιοχή. Υπογραμμίζουμε την αποφασιστικότητά μας για εντατικοποίηση του αγώνα, προκειμένου να αποσυρθούν όλα τα ξένα στρατεύματα και να κλείσουν όλες οι βάσεις που βρίσκονται στην περιοχή. Τονίζουμε για ακόμα μια φορά ότι εναντιωνόμαστε σε κάθε είδος ιμπεριαλιστική στρατιωτική επιχείρηση.
• Με τις σκέψεις αυτές, θέτουμε ως στόχο να εργαστούμε προκειμένου το Φθινόπωρο να διοργανωθεί στην Τουρκία ένα ευρείας συμμετοχής συνέδριο, με τη συμμετοχή και άλλων πολιτικών κομμάτων, συντεχνιών και δημοκρατικών μαζικών οργανώσεων της Τουρκίας.

HDK – ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΩΝ ΛΑΩΝ (αποτελείται από BDP – Κόμμα Ειρήνης και Δημοκρατίας, EMEP – Εργατικό Κόμμα, SDP – Κόμμα Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας, Κόμμα Σοσιαλιστών Εργατών και άλλα κόμματα και οργανώσεις

ÖDP – ΚΟΜΜΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

YKP – ΚΟΜΜΑ ΝΕΑ ΚΥΠΡΟΣ

Άγκυρα, 11.6.2012

Ακόμη ένα μομέντουμ χάνεται…

Ενώ όλα δείχνουν ότι οι συνομιλίες για το Κυπριακό καρκινοβατούν, ότι η λύση Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας χάνεται οριστικά με μια νέα Ε/Κ ηγεσία το 2013 που προκρίνει μια μορφή πολιτεύματος στη λογική του “εσείς ποτζιεί τζι΄εμείς ποδά”, και τα Ηνωμένα Έθνη να δαιμονοποιούνται και στις δύο πλευρές της Πράσινης Γραμμής, οι Τ/Κ ετοιμάζονται για νέες κινητοποιήσεις. Αφορμή, οι γνωστές δηλώσεις του Εγκεμέν Μπαγίς περί πιθανής προσάρτησης της Βόρειας Κύπρου από την Τουρκία σε περίπτωση μη λύσης του Κυπριακού. 

Οι δηλώσεις αυτές δεν είναι μόνο περιφρονητικές, απαξιωτικές και προσβλητικές για ακόμα μια φορά απέναντι στους Τ/Κ, τους οποίους ο Μπαγίς κάλεσε να διαβάσουν συλλαβιστά τις δηλώσεις του για να τις καταλάβουν, υπαινισσόμενος ότι δεν ξέρουν Τούρκικα. Οι δηλώσεις περί προσάρτησης (που προκάλεσαν αντιδράσεις ακόμα και στην ίδια την Τουρκία) αγγίζουν τις πιο ευαίσθητες χορδές της Τ/Κ κοινότητας – κατ’ακρίβεια, αφορούν την ίδια την ύπαρξή της. Τα τελευταία δύο χρόνια οι Τ/Κ διαδηλώνουν την βαθειά αγωνία τους για το μέλλον τους ως κοινότητα στην Κύπρο. Από τη μία, μια αδιαφορούσα Ε/Κ κοινότητα είναι απόλυτα βολεμένη με το στάτους κβο το οποίο κάνει τους Τ/Κ αόρατους, περίπου σκουπίζοντάς τους κάτω από το χαλί. Από την άλλη, η έλλειψη προοπτικής λύσης του Κυπριακού στην βάση της ΔΔΟ και η μετατόπιση των προτεραιοτήτων του Ερντογάν προς μια οικειοποίηση των Κατεχομένων σε οικονομικό, κοινωνικό, πολιτικό, ιδεολογικό και θρησκευτικό επίπεδο, κάνουν τα σχόλια Μπαγίς να ακούγονται πέρα για πέρα ρεαλιστικά, αν όχι απλά να δηλώνουν το προφανές. Δεν είναι λοιπόν έκπληξη το ότι οι Τ/Κ εκφράζουν και πάλι μια κραυγή υπαρξιακής αγωνίας, με όλη τη σημασία των λέξεων. Ο πέλεκυς της πληθυσμιακής και πολιτισμικής απορρόφησης των Τ/Κ από την Τουρκία φαντάζει πιο απειλητικός από ποτέ. 

Ταυτόχρονα, οι Ε/Κ είναι σχεδόν απόλυτα αποξενωμένοι από την ιδέα και την κουλτούρα της ομοσπονδίας, πέρα από τις γραφικές πλέον δηλώσεις όλων σχεδόν των κομμάτων. Στα πλαίσια αυτής της αποξένωσης αδυνατούν να συλλάβουν τη σημασία της υπαρξιακής αγωνίας των Τ/Κ, αγνοούν τα τεκταινόμενα στο βορρά, και για ακόμα μια φορά μετά το 2002, το 2004, και το 2011, χάνεται το μομέντουμ των μαζικών κινητοποιήσεων που θα μπορούσαν να χτίσουν μια κοινή πολιτική ατζέντα ανάμεσα στις δύο κοινότητες. 

Θέση της ΕΡΑΣ είναι ότι η αριστερά οφείλει να αφουγκραστεί τη φωνή των Τ/Κ και να δράσει πέρα από συνθηματολογίες, καλλιεργώντας και εμπεδώνοντας μια κουλτούρα και αντίληψη της ομοσπονδίας που δε θα βασίζεται σε επιλεκτικές ερμηνείες της δημοκρατίας και της λειτουργίας των θεσμών της. Σε πιο βραχυπρόθεσμο επίπεδο, το πεδίο δράσης εστιάζεται στις αναμενόμενες κινητοποιήσεις των Τ/Κ στο επόμενο διάστημα, οι οποίες πρέπει να έχουν την ενεργή συμμετοχή και αλληλεγγύη των Ε/Κ στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό.

Παρουσίαση βιβλίου για την Τουρκία

Παρουσίαση βιβλίου: 

Ο μετασχηματισμός της Τουρκίας: Από την κεμαλική κυριαρχία στον «ισλαμικό» νεοφιλελευθερισμό 

του Νίκου Μούδουρου. 

Πέμπτη, 23 Φεβρουαρίου 2012 και ώρα 19:30 στην Καστελιώτισσα

Η παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει από τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Κύπρου Niyazi Kιzιlyürek και την αναπληρώτρια καθηγήτρια του Παντείου Πανεπιστημίου Σία Αναγνωστοπούλου.